ርእሰ አንቀፅ

ርእሰ አንቀፅ (223)

ጠቅላይ ሚኒስትር ዐብይ አሕመድ ሐምሌ 21 እና 22 ቀን 2010 ዓ.ም ወደ ሰሜን አሜሪካ ተጉዘው ከኢትዮጵያውያን ጋር ለመነጋገር ቀጠሮ ይዘዋል። የጠ/ሚኒስትሩ ጉዞ ለዘመናት በፍረጃና በጠላትነት መንፈስ ላይ የተመሠረተውን ፖለቲካ በይቅርባይነት፣ በመቻቻል፣ በአብሮነት፣ በወንድማማችነት መንፈስ ለመቀየር መልካም አጋጣሚ እንደሚሆን በብዙዎች ዘንድ ተገምቷል።

 

ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር ዐብይ አህመድ በዚሁ ጉብኝታቸው በዋሽንግተን ዲሲ፣ ሎስ አንጀለስ እና ሚኒሶታ በመገኘት ለመጀመሪያ ጊዜ በሰሜን አሜሪካ ከሚኖሩ ኢትዮጵያውያንና ትውልደ ኢትዮጵያውያን ማህበረሰብ አባላት ጋር እንደሚወያዩ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር አረጋግጧል።


ውይይቱ ፍሬያማ ሆኖ በቀጣይ ኢትዮጵያውያን እና ትውልደ ኢትዮጵያውያን ያለምንም እንቅፋት በአገራቸው ፖለቲካ፣ ኢኮኖሚ እና ማህበራዊ ጉዳዮች ንቁ ተሳታፊ ይሆኑ ዘንድ ሁሉም ወገን በያለበት አቅሙ በፈቀደ መጠን አስተዋጽኦውን ሊያጠናክር ይገባል። መድረኩ አንዱ አንዱን የማብጠልጠያና የመወቃቀሻ ሳይሆን በይቅርታ መንፈስ ለአገር ልማትና ዕድገት በጋራ ለመቆም ያለመ መሆኑን በመረዳት ሁሉም ወገን ለስኬቱ የራሱን አሻራ ለማሳረፍ ሊረባረብ ይገባዋል።

 

የኢትዮጵያ የውጭ ምንዛሪ ከመንግስት መንግስት ሲሻገር የመጣ ከባድ ሀገራዊ ፈተና ነው። ይህ ሀገራዊ ፈተና ዛሬም ተባብሶ ቀጥሏል። ሀገሪቱ ከውጭ የምታስገባውና ወደ ውጪ የምትልከው የሸቀጥ መጠን ልዩነቱ እየሰፋ ሄዷል። ችግሩ የበለጠ እየሰፋ ሄዶ የመንግስት የውጭ ምንዛሪ ክምችት አደጋ ላይ እስከመውደቅ ደርሷል። ይህም ሁኔታ መንግስት የዕለት ተዕለት ሥራውን በአግባቡ እንዳይወጣ እስከማድረግ ደርሷል። በርካታ ባለሀብቶችም የውጭ ምንዛሪን ማግኘት ባለመቻላቸው ከግብዓት አቅርቦት ጋር በተያያዘ ከአቅማቸው በታች እስከ ማምረት ደርሰዋል። እነዚህ ሁኔታዎች በአጠቃላይ ሲታዩ የሀገሪቱ ኢኮኖሚ ከእድገት ይልቅ መቀጨጭ ውስጥ እየገባ መሄዱን የሳያል።

 

መንግስት ለዚህ መሰረታዊ ችግር ዘላቂ መፍትሄን ለመስጠት ሊወስዳቸው የሚገባ በርካታ እርምጃዎች አሉ። እነዚህ መፍትሄዎች የአጭርና የረዥም ጊዜ ተብለው ሊወሰዱ የሚችሉ ናቸው። የረዥም ጊዜ እቅዱና መፍትሄው እንደተጠበቀ ሆኖ አሁን ካለው አፋጣኝ ችግር አንፃር የአጭር ጊዜ መፍትሄ ያስፈልጋል። እነዚህም መፍትሄዎች በባለስልጣናት የውጭ ጉዞ፣ ከውጭ ትምህርትና ሥልጠና እና በመሳሰሉት ምክንያቶች በገፍ የሚወጣውን የውጭ ምንዛሪ ማስቀረት፣ እጅግ ቅንጡ ለሆኑ ሸቀጦች የሚለቀቀውን የውጭ ምንዛሪ ላይ እቀባ ማድረግ ይገባል።

 

በእነዚህና በሌሎች የውጭ ምንዛሪ ብክለትን በሚያስከትሉ ጉዳዮች ላይ የሚደረገው ቁጥጥር እንደተጠበቀ ሆኖ ተጨማሪ የውጭ ምንዛሪ የሚገኝበት መፍትሄም ሊቀመጥ ይገባል። ከእነዚህ አፋጣኝ መፍትሄዎች ውስጥ አንዱ በአሁኑ ሰዓት በጥሩ የመቀራረብ መንፈስ ውስጥ ካለው ከዲያስፖራው ጋር ከሬሚታንስ ጋር ተያይዞ በውጭ ምንዛሪ ግኝት ዙሪያ መወያየት ነው። ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አቢይ አህመድ በቅርቡም ወደ ሰሜን አሜሪካ ሲያመሩ ከሚነሱት አንገብጋቢ ጉዳዮች መካከልም ይሄው የውጭ ምንዛሪ ጉዳይ አንዱ እንደሚሆን ይገመታል።

 

ጠቅላይ ሚኒስትሩ በቅርቡ ከፓርላማ አባላት ጋር በነበራቸው ቆይታ ከዲያስፖራው የውጭ ምንዛሪ ምንጭነት ጋር በተያያዘ ያነሱትን ሀሳብ መሬት አስነክተውና መልክ አስይዘው መምጣት ይጠበቅባቸዋል። ይህ ከሆነ ከፍተኛ የሆነ የውጭ ምንዛሪን በአጭር ጊዜ ውስጥ ማግኘት ይቻላል። ዲያስፖራውም በሀገሩ ልማት ላይ ቀጥተኛ ተሳታፊ እንዲሆን ያደርገዋል። ሂደቱ በአንድ ድንጋይ ሁለት ወፍ በመሆኑ ጠቅላይ ሚኒስትሩ አሁን ከዲያስፖራው ጋር ያለውን የመግባባት መንፈስ በሚገባ ሊጠቀሙበት ይገባል።¾

 

ጠ/ሚኒስትር ዶ/ር አብይ አሕመድ ባለፈው እሁድ ወደአሥመራ በማቅናት ሁለቱ አገራት ላለፉት 20 ዓመታት "ጦርነት አልባ፣ ሠላም አልባ" ግንኙነት መንጭቆ የሚያወጣ ታሪካዊ እርምጃ ወስደዋል። በኤርትራ በኩል ፕሬዚደንት ኢሳያይስ ጨምሮ ሕዝቡ በነቂስ ወጥቶ ለኢትዮጵያ የልዑካን ቡድን ያደረገላቸው አቀባበል መቼም የሚረሳ አይደለም። የሁለቱ አገራት መሪዎች በወቅቱ የሚከተሉትን አምስት ነጥቦችን ያካተተ ስምምነት አድርገዋል።

1ኛ በኢትዮጵያ እና ኤርትራ መካከል የነበረው ጦርነት ስለማብቃቱ፣

2ኛ ሁለቱ ሐገራት ጥብቅ ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ፣ ማህበራዊ፣ ባህላዊ እና የደህንነት ትብብር እና ትስስር እንደሚመሰረት፣

3ኛ የንግድ፣ የኢኮኖሚ እና የዲፕሎማሲ ግንኙነቶች በሁለቱ ሐገራት መካከል እንደሚጀመር፣

4ኛ የድንበር ውሳኔው ተግባራዊ እንደሚሆን፣

5ኛ ሁለቱ ሐገራት በአካባቢው የፀጥታ ጉዳዮች ላይ በጋራ እንደሚሰሩ መስማማታቸውን ይፋ ሆኗል።

ይህ ስምምነት በተለይ የኢትዮጵያ እና የኤርትራ ሕዝቦች ለዓመታት በናፍቆት ሲጠብቁት የነበረ በመሆኑ አስደሳችና አርኪ ውሳኔ ነው። ለዚህ ስምምነት ተግባራዊነት የሁለቱ አገራት መሪዎች ብቻ ሳይሆኑ ዜጎች የተናጠልና የጋራ ኃላፊነት አለባቸው። የእስከዛሬው ደም አፋሳሽ ጦርነት፣ ትንኮሳ፣ እልህ ላይመለስ ወደመቃብር እንዲወርድ ሁሉም ወገኖች በንቃት ሊንቀሳቀሱ ይገባል።

ሠላሙን ለማስቀጠል በጋራ መቆም የሚጠበቅብን ሠላም የማይፈልጉ ኃይሎች አፍራሽ እንቅስቃሴ ለመመከት ጭምር ነው። እነዚህ ኃይሎች “በቃችሁ” ማለት የሚቻለው የመሪዎቹ በጎ ተነሳሽነት በሕዝብ በበቂ ሁኔታ መደገፍና ለተግባራዊነቱ አብሮ መቆም ሲቻል ብቻ ነው።¾

ጠ/ሚኒስትር ዶ/ር አቢይ አሕመድ በኢህአዴግ ተመርጠው ወደመንበረ ሥልጣን ከመጡ 90 ቀናት አለፉ። በዚህ አጭር ጊዜያት ውስጥ የሕዝብን ሥነልቦና መያዝ የሚችሉ የለውጥ እርምጃዎችን ወስደዋል። ከእነዚህ መካከል፡-

የፖለቲካና የህሊና እስረኞች ያለምንም ቅድመ ሁኔታ እንዲፈቱ ማድረጋቸው በቀዳሚነት ይጠቀሳል። በተለይ የግንቦት ሰባት ዋና ጸሐፊ አቶ አንዳርጋቸው ጽጌ መፈታት ዓለም አቀፍ ክብርና ምስጋና አትርፎላቸዋል። በሥራ ላይ የነበረውን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጁን እንዲሻር አድርገዋል።

በሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት በአሸባሪነት የተፈረጁትን ግንቦት 7፣ ኦነግ እና ኦብነግ ፍረጃቸው እንዲነሳ የሚደነግገው አዋጅ ሚኒስትሮች ምክር ቤት ቀርቦ የጸደቀ ሲሆን ሕጉ ለፓርላማ ቀርቦ ከሰኔ 30 ቀን 2010 በፊት ይጸድቃል ተብሎ ይጠበቃል።

በአገር ውስጥና ከአገር ውጭ የሚገኙ የፖለቲካ ድርጅቶች ለፖለቲካዊ የእርቅ ድርድር መጥራት፤ በየዓለማቱ የሚኖሩ ዜጎች ወደአገራቸው ገብተው እንዲሰሩ ያደረጉት ጥሪ የሚጠቀስ ነው። ይህንንም ተከትሎ አንዳንድ ተቀማጭነታቸው በውጭ አገር የሆኑ ፓርቲዎች እና ግለሰቦች ወደ አገራቸው መምጣት ጀምረዋል።

የመገናኛ ብዙሃን ነጻነት እንዲጠበቅ ቁርጥ አቋም በመውሰዳቸው የኢትዮጵያ ቴሌቪዥን ጭምር ከፍተኛ የይዘት መሻሻል ማሳየቱት ችሏል። የግሉ ሚዲያ ተስፋ ማንሰራራቱ፣ ተዘግተው የነበሩ መገናኛ ብዙሃን መከፈታቸው ተጠቃሽ እርምጃዎች ናቸው።

የኢትዮ ኤርትራ ለዓመታት የቆየው ሠላም አልባ፣ ጦርነት አልባ ግንኙነት እንዲሻሻል ባቀረቡት የሠላም ሃሳብ በኤርትራ መንግሥት ተቀባይነት አግኝቶ ተስፋ ሰጪ ግንኙነት ወደመመስረት ተሸጋግሯል።

አንዳንድ ለሥራና ለዜጎች መብትና ነጻነት እንቅፋት የሆኑ ሕጎች ማለትም የበጎ አድራጎትና የማህበራት አዋጅ፣ የጸረ ሽብር አዋጅ፣ የመገናኛ ብዙሃን የመረጃ ነጻነት አዋጅ ለማሻሻል የሚያስችል እንቅስቃሴ መጀመሩ እንዲሁ በአርአያነት የሚጠቀስ ነው።

አንዳንድ በመንግሥት ይዞታ ስር የነበሩ መንግሥታዊ ተቋማት በከፊል ወደግሉ ዘርፍ እንዲዛወሩ በኢህአዴግ ሥራ አስፈፃሚ የተላለፈው ውሳኔ በብዙዎች ዘንድ በአዎንታ የታየ ነው።

ጠ/ሚኒስትሩ ባለፉት ሶስት ወራት ላደረጓቸው ተስፋ ሰጪ እርምጃዎች ሕዝብ አደባባይ ጭምር በመወጣት ዕውቅና ሰጥቷል፣ አመሰግኗል።

ይህም ሆኖ ግን ይህ ለውጥ የጎረበጣቸው አንዳንድ ወገኖች እዚህም እዚያም ቅሬታቸውን ከማሰማት አልፈው ብጥብጥና ሁከት ለማቀጣጠል በመሞከር ላይ መሆናቸውን መንግስት ገልጿል። አንዳንዶቹ በሕግና በሥርዓት የተመረጠን መሪ በይፋ፣ በአደባባይ የመዝለፍና የማዋረድ ተግባር ውስጥ ገብተው መታየታቸው አሳዛኝ ነው። መቃወም መብት ቢሆንም የአንድን አገር ጠ/ሚኒስትር ስብዕናና ክብር በሚያጎድፍ መልኩ መቀስቀስና መግለጫ መስጠት በሕግ የሚያስጠይቅ የወንጀል አድራጎት ነው።

እናም እንደ አገር መከባበር፣ ጥሩ ለሠራ በአግባቡ ዕውቅና መስጠት ቢቀድም ሁሉንም ወገን አትራፊ መሆን ያስችላል፤ በሕዝብ ዘንድም ያስከብራል።¾

 

ኢትዮጵያ በአሁኑ ሰዓት በዘርፈ ብዙ የለውጥ ሂደት ውስጥ ናት። ለውጡ የሚበዛውን ህዝብ ያስደሰተ ቢሆንም ጥቂቶችን በተስፋ መቁረጥ ውስጥ ከቷል። ሁኔታው በተስፋ መቁረጥ ብቻ የሚገታ ሳይሆን በተለያየ ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ አሻጥሮች የሚገለፅ ሆኗል። በሰላም ተከባብረው የሚኖሩ ህዝቦችን እርስ በእርስ ማጋጨት አንዱ የፖለቲካው አሻጥር መገለጫ ሲሆን ይህም ችግር እየተከሰተ ያለው የራሱን የመንግስት መዋቅር ጭምር በመጠቀም ነው።

 

ይህንን ችግር በሚገባ የተረዳው የአቶ ለማ መገርሳ፤ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት አስተዳደር የራሱን የውስጥ ጥናት በማካሄድ በመዋቅሩ ውስጥ ተሰግስገው ያሉ አደገኛ ኃይሎችን አንድ በአንድ በመመንጠር ከሁለት ሺህ ያላነሱ ሰዎችን አባሯል። ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አቢይ አህመድ በቅርቡ በደቡብ ክልል በነበራቸው ቆይታም በህዝቦች መካከል ጥላቻን እየዘሩ የራሳቸውን እኩይ አላማ የሚያስፈፅሙ ኃይሎች መኖራቸውን በመረዳታቸው እነዚህ ኃይሎች በአፋጣኝ በራሳቸው ፈቃድ ከኃላፊነት እንዲነሱ ማሳሳቢያ የሰጡበት ሁኔታ ይታወሳል። ይህንንም የእሳቸውን ጥብቅ ማሳሰቢያ ተከትሎ በወላይታ ዞን አመራሮች በኩል የታዩ ጅምሮች ቢኖሩም አሁንም ገና ብዙ ይቀራል። ይህ ሁኔታ የደኢህዴን ሊቀመንበር የነበሩት አቶ ሽፈራው ሽጉጤ በራሳቸው ጥያቄ ከኃላፊነት እንዲነሱ ገፊ ምክንያት ሆኗል።

 

እነዚህ የአዲሱ ለውጥ አካል መሆን የማይፈልጉ ኃይሎች ከፖለቲካው ባሻገር በኢኮኖሚውም ዘርፍ እየፈጠሩት ያለው አሻጥር በቀላሉ የሚታይ አይደለም። ዛሬ ከምንጊዜውም በላይ መሰረታዊ የሚባሉት የውሃና የኤሌክትሪከ መቆራረጥ እንደዚሁም የትራንስፖርት ችግሮች ከወትሮው በተለየ ሁኔታ የመባባስ ቀውስ ውስጥ ገብተዋል። ችግሮቹ ሰው ሰራሽ መሆናቸው ፈጠው የሚታዩበት ደረጃ ደርሰዋል።

 

አዲሱ መንግስት የተንጠለጠለው በቀደመው አመራር መዋቅር ውስጥ በመሆኑ በዚህ አይነት ሥር ነቀል ለውጥ ውስጥ ይሄ የሚጠበቅ ቢሆንም፤ መንግስት ሊደርስ የሚችለውን ኢኮኖሚያዊና ፖለቲካዊ ክስረት ታሳቢ በማድረግ በአፋጣኝ መዋቅራዊ ፅዳት ሊያካሂድ ይገባል። የአዲሱ ለውጥ አካል አለመሆን መብት ቢሆንም የሌሎችን ለውጥ ለማዳፈን ህገወጥነት መንገድን ጭምር መጓዝ ወንጀል ነው። ይህም በመሆኑ ኢኮኖሚያዊ አሻጥሮች በአፋጣኝ መፍትሄ ሊያገኙ ይገባል። አሁን እየተካሄደ ያለው የለውጥ ባቡር በኢኮኖሚያዊ አሻጥር ይቆማል የሚል አስተሳሰብ ያላቸው አካላት ካሉም በእጅጉ የተሳሳቱ መሆኑን በሚገባ ሊረዱት ይገባል።

የኢፌዲሪ ጠ/ሚኒስትር ዶ/ር አብይ አሕመድ ወደ ሥልጣን ከመጡ በኋላ ላመጧቸውን ለውጦች አዎንታዊ ድጋፍ እና ዕውቅና ለመስጠት ታሳቢ ያደረገ ሕዝባዊ ሰልፍ የፊታችን ቅዳሜ ሰኔ 16 ቀን 2010 ዓ.ም በአዲስ አበባ ከተማ እንደሚካሄድ አስተባባሪ ኮምቴው በትላንትናው ዕለት በሰጠው ጋዜጣዊ መግለጫ አስታውቋል። አንድ የኢትዮጵያ ጠ/ሚኒስትር በሚመራው ሕዝብ ግፊትና ተነሳሽነት ስለሥራው ዕውቅናና ምስጋና ለመስጠት ሲታሰብ በታሪክ ምናልባት ይህ የመጀመሪያው ሳይሆን እንደማይቀር ይገመታል።

ለዶ/ር አብይ አሕመድ ድጋፍ ማሳየት ማለት ምን ማለት ነው? በአጭሩ ጠ/ሚኒስትሩ የመረጡትን የሠላም፣ የፍቅር፣ የአብሮነት፣ የዕርቅ እና የይቅርባይነትን መንገድን መከተል ማለት ነው። ሠላማዊው ሰልፍ በሠላም ተጀምሮ እንዲጠናቀቅ ሕዝብ የበኩሉን ድርሻ በመወጣት ረገድ የላቀ ሚና አለው። ራሱን፣ አካባቢውን በመጠበቅ፣ እንደአጋጣሚ ሠላም አደፍራሽ ሲገኝ ለጸጥታ አካላት አሳልፎ በመስጠት ጉልህ ተሳትፎ ሊያደርግ ይገባል። ሰልፈኞች ከብሽሽቅና ጠብ ጫሪ ንግግሮችና ጉንተላዎች ራሳቸውን በማራቅ በጨዋ ደንብ ድጋፋቸውን ገልጸው መግባት ማለት ጠ/ሚ አብይ የጀመሩትን ሠላማዊ ጉዞ መደገፍ፣ ማገዝ ማለት መሆኑንም አለመዘንጋት ብልህነት ነው።

መጪው ጊዜ ከጠ/ሚኒስትራችን ቀና አመራር ጋር ብሩህ ነው!¾

 

የኢህአዴግ ስራ አስፈጻሚ ኮሚቴ ባለፈው ሳምንት ባደረገው ስብሰባ በሀገሪቱ ባልተለመደ ሁኔታ የኢኮኖሚ ፖሊሲ ለውጦችን ያመጡልኛል ያላቸውን ውሳኔዎች አስተላልፏል፡፡

ይኸውም፣ በመንግስት እጅ ያሉ ሆቴሎች፣ የባቡር፣ የስኳር ልማት፣ የኢንዱስትሪ ፓርክ እና የተለያዩ የማምረቻ ኢንዱስትሪዎች፥ በከፊል ወይም ሙሉ በሙሉ በአክስዮን ሽያጭ ወደ ግል ዘርፍ እንዲተላለፉ ውሳኔ አሳልፏል። እንዲሁም፣ ኢትዮ ቴሌኮም፣ የኢትዮጵያ አየር መንገድ፣ የኤሌክትሪክ ኃይል ማመንጫዎች እና የባህር ትራንስፖርትና ሎጂስቲክስ ድርጅት ትልቁን ድርሻ መንግስት ይዞ ቀሪው አክስዮን ለሀገር ውስጥና ለውጭ ባለሀብቶች እንዲተላለፍም መወሰኑ ይታወሳል፡፡

የሀገሪቱ የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽንም፣ የሃገሪቱ ኢኮኖሚ በወጭ ንግድ መዳከምና በውጭ ምንዛሪ እጥረት ሳቢያ አደጋ ውስጥ መግባቱን አምኗል፡፡ ባለፉት ጥቂት አመታት ወደ ውጭ ከተላኩ ምርቶች የሚገኘው ገቢ በአማካይ 3 ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ላይ ሲሆን፣ ከውጭ ምርቶችን ለማስገባት የሚወጣው የውጭ ምንዛሪ ደግሞ 16 እስከ 17 ቢሊየን ዶላር መሆኑን ግልፅ አድርጓል፡፡

ኮሚሽኑ፣ የሀገሪቱ አጠቃላይ እዳ 26 ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ተሻግሯል ብሏል። ይህ ሁኔታ ከሀገሪቱ አጠቃላይ ምርት ጋር ሲታይ የውጭ ባለሀብቶችን እንዳይመጡ እና መተማመንን ያጠፋል ሲል ስጋቱን አስቀምጧል፡፡

ይህንን ግልፅነት የሞላበት የመንግስት መረጃ ለሕዝብ መቅረቡ፣ በመንግስትና በሕዝብ መካከል መተማመን ይፈጥራል፡፡ የቀረበውም የመንግስት የወጪገቢ ሰነድ ትርጉም የሚሰጥ ነው፡፡ የበለጠ ከህዝብ ጋር በመመካከር ጉዳዩን በማበልጸግ የተባለው የፕራይቬታይዜሽን ፖሊሲ አማራጭን መመልከት ተገቢ ነው፡፡ ሕዝብም ጉዳዩን ሲያውቀው መንግስትን የመታገስና የማገዝ አማራጮችን ይመለከታል፡፡

ኮሚሽኑ፤ “ላለፉት አመታት በጥሩ ሁኔታ የመጣውን የሀገሪቱን ኢኮኖሚ በውጭ ምንዛሪ እጥረት ምክንያት ውድቀት ውስጥ እንዳይገባም የአሁኑ ፕራይቬታይዜሽን እንደ መፍትሄ መቀመጡን” ያስረዱበት መንገድ መፈተሽ አለበት፡፡

በእኛ እምነት፣ የሀገሪቷ ኢኮኖሚ በውጭ ምንዛሪ እጥረት ውስጥ የገባው፣ የኪራይ ሰብሳቢ ፖለቲካ ኢኮኖሚ አራማጆች በሀገሪቷ እድገት ውስጥ ከፍተኛ ተዋናኝ ኃይል በመሆናቸው ነው፡፡ እነዚህ ኃይሎች በመጀመሪያ ደረጃ በሕግ የበላይነት መስመር ማስያዝ ሳይቻል፤ የህዝብ ሐብትን በሽርክና በመሰጥ በሚገኝ የውጭ ምንዛሪ የተጀመረውን ልማት ማስቀጠል አይቻልም፡፡ አለመቻሉም ብቻ ሳይሆን፤ በቀጣይ በሀገሪቷ ፖለቲካ ኢኮኖሚ ላይ የሚኖራቸውን ሚና አሁን ላይ ሆኖ መናገር በጣም ከባድ በመሆኑ፣ ቅድሚያ በኪራይ ሰብሳቢው ኃይል ላይ የህግ የበላይነት ሊተገበር ይገባል እንላለን፡፡

 

ከቅርብ ወራት ወዲህ እየተባባሰ የመጣው ዋጋ ንረት አሳሳቢና አስፈሪ ሆኗል። ለየት ባለ መልኩ የእህልና የምግብ ውጤቶች የዋጋ ውድነት መታየት ዝቅተኛውን የህብረተሰብ ክፍል ጭምር የጎዳ ሆኗል። በአጭሩ በአሁኑ ጊዜ ዋጋ ያልጨመረ ሸቀጥ ፈልጎ ማግኘት አስቸጋሪ ሆኗል። የሕዝብ የዕለት ተዕለት ምግብ የሆነውና መንግሥት ከፍተኛ ድጎማ አደርግበታለሁ የሚለው የዳቦ ምርት ሳይቀር ዋጋ በመጨመሩ አብዛኛው በደመወዝ የሚተዳደር የህብረተሰብ ክፍል መኖር ወደማይችልበት ደረጃ እያንደረደረው ነው። በአሁኑ ወቅት አንድ እንቁላል ዋጋ ከብር አምስት እየዘለለ ነው። የትራንስፖርት፣ የትምህርት ቤቶች ክፍያዎችና የመሳሰሉት በአስደንጋጭ ሁኔታ እየጨመሩ ነው።

በተለይ ከዶላር ምንዛሪ ወይንም ከብር መውደቅ በኋላ ይህ ችግሩ በይበልጥ እየተባባሰ መምጣቱ ማስተዋል ለቻለ የምንዛሪ ለውጡ ቀድሞውንም በቂ ጥናት ተደርጎበት የተወሰደ እርምጃ ስለመሆኑ አጠያያቂ ያደርገዋል። በአንድ በኩል የዋጋ ንረቱ እየከፋ ሲሄድ በሌላ በኩል በተለይ ተቀጣሪ ሠራተኛው ችግሩን ሊቋቋም የሚችልበት የደመወዝ ዕድገት ወይንም የኑሮ ማሻሻያ እየተደረገለት አይደለም። ይህ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ የአገሪቱን አምራች ዜጋ በመጉዳት ምርታማነት እንዲቀንስ የራሱን አሉታዊ አስተዋጽኦ እንደሚያደርግ ለማንም ግልጽ ነው። የምርታማነት መዳከም ደግሞ የአገር ኢኮኖሚ መዳክም አድርጎ መውሰድ ያስፈልጋል።

በየጊዜው የንግድና ኢንዱስትሪ ቢሮዎች፣ ሸማቾች ባለስልጣን እና የመሳሰሉ መንግሥታዊ ተቋማት ችግሩን የፈጠሩት አንዳንድ ነጋዴዎች መሆናቸውን በመግለጽ ማስፈራሪያ አዘል መልዕክቶች ሲያቀርቡ ይሰማሉ። በሌላ በኩል በተግባር የሚስተዋለው ችግሩ ከመፈታት ይልቅ እየተባባሰ የመሄዱ ጉዳይ ነው። ይህ ለምን ሆነ ቢባል የችግሩ መሠረታዊ ምንጩ ነጋዴዎች ብቻ አይደሉምና ነው። የአንድ ሰው ሕመሙ ባልታወቀበት ሁኔታ ታክሞ መዳን እንደማይቻለው ሁሉ የዋጋ ንረቱም ችግር ትክክለኛ መንስኤ ምክንያቱ ካልታወቀ መፍትሔ ለመስጠት አዳጋች ይሆናል።

መነሻ ምክንያቱ ምንም ይሁን ምን መንግሥት ይህ የዋጋ ንረት እየከፋ መምጣት ሊያሳስበው ይገባል። እንደከዚህ ቀደሙ "ስንዴ ጭኛለሁ፣ ስኳር አቅርቤያለሁ.." በሚል ችግሩን ማስታገስ የሚቻል አለመሆኑ ተጨባጭ ሁኔታው ጮሆ እየተናገረ ነው። እናም የዋጋ ንረቱ ሳይንሳዊ በሆነ መንገድ በአስቸኳይ ይጠና፣ አስቸኳይ እና ውጤታማ መፍትሔም ይቀመጥለት።

በኦሮሚያ ክልል በምዕራብ ሸዋ ዞን ዳኖ ወረዳ አጂላ እና ጉለፋ በተባሉ ቀበሌዎች የሚኖሩ የአማራ ተወላጆች ሰሞኑን እንደተፈናቀሉና የመብት ጥሰት እንደተፈጸመባቸው በተለይ በማህበራዊ ድረገጾች የመነጋገሪያ አጀንዳ ሆኖ ከርሟል። በተመሳሳይ ሁኔታም ቀደም ብሎ ከቤንሻንጉል ጉሙዝ ክልል የአማራ ተወላጆች የመፈናቀል አደጋ ገጥሟቸዋል፡፡

ጉዳዩን አስመልክቶ ከኦሮሚያ ክልል እየተሰጡ ያሉ መግለጫዎች መካከል ሰዎቹ በሕገወጥ መንገድ መሬቶችን መያዛቸው፣ ለሌሎች ማስተላለፋቸውና ይህንን ሥርዓት ለማስያዝ የወረዳው አስተዳደር የይዞታ ልኬት መጀመሩን ይህ ሒደት ጥቅማችንን ያሳጣናል ያሉ ግለሰቦች ሌሎችን አስተባብረው ወደ ፊንፊኔ (አዲስ አበባ) በመምጣት አቤቱታ ማስማታቸውን አግባብ አይደለም ብለዋል። በአጭሩ መግለጫው በአካባቢው የተጣሰ መብት የለም የሚል ይዘት ያለው ነው።

ጠ/ሚኒስትር አብይ አሕመድ ከአንድ ወር ተኩል በፊት በዓለ ሲመታቸውን በፈጸሙበት ዕለት ከተናገሯቸው አበይት ጉዳዮች ቀዳሚው ኢትዮጵያዊነት እና አንድነትን ማስቀደምን የሚመለከት ነው። ዜጎች ኦሮሞ፣ አማራ፣ ትግሬ፣ ወላይታ…ሳይባባሉ፣ እንደከዚህ ቀደሙ በሠላም በፍቅር በመቻቻል የሚኖሩባት ኢትዮጵያ እንደምታስፈልገን ጠ/ሚኒስትሩ በተደጋጋሚ ያስተጋቡት እውነታ ነው።

በቅርቡ በመቶ ሺዎች የሚቆጠሩ የኦሮሞ ልጆች ከሶማሌ ክልል አለአግባብ ሲፈናቀሉ ብዙ ኢትዮጵያዊያን ቁጣቸውን ገልጸዋል። በተመሳሳይ መንገድ ሶማሌዎች ከኦሮሚያ አካባቢዎች መፈናቀላቸውም እንዲሁ። በዚህም ምክንያት መላው ሕዝብ ዘር፣ ቀለም ሳይለይ ተፈናቃዮችን አቅም በፈቀደ ለማገዝና ወገንተኝነቱን ለመግለጽ ከዳር እስከዳር ተንቀሳቅሷል። ይህ ዓይነቱ እኩይ ድርጊት በየትኛው ወገን እንዳይደገም ከማሳሰብ አልፎ አጥፊዎች በሕግ እንዲጠየቁ አሁን ድረስ መንግስትን በመወትወት ላይ ይገኛል።

ይህ ቁስል ሳይሽር ዛሬ ደግሞ የኦሮሚያ ክልል የአማራ ተወላጆች መሬት በሕገወጥ መንገድ ሲጠቀሙ በመገኘታቸው አኩርፈው ለአቤቱታ አደባባይ ወጡ ዓይነት ውሃ የማይቋጥር ምክንያት በመስጠት የወገኖቻችን መፈናቀልና የመብት ጥሰት ደርሶብናል ላሉ ወገኖች የማይመጥን ምላሽ አቅርበዋል። ለምን የሌሎች ክልል ተወላጆች የሚኖሩበት አካባቢ ብቻ ተለይቶ የመሬት ልኬት ማድረግ አስፈለገ? ልኬቱ ከመካሄዱ በፊት ከሕዝቡ ጋር በቂ ውይይትና መተማመን ተደርጓል ወይ? ለሚለው የሰጡት መልስ የለም።

ማንም ይሁን ማንም፤ የትኛውም የብሄር ተወላጅ ይሁን በኢትዮጵያ ሕገመንግሥት መሠረት በመረጠው በየትኛውም ክልል ሄዶ የመኖር፣ ሐብት የማፍራት… መብት አለው። ከሕጉም በላይ የኦሮሞና የአማራ ሕዝብ ለዓመታት የገነባው ትስስር በፖለቲከኞች ቀርቶ በማንም ሊበጠስ የማይችል መሆኑም የሚታወቅ ነው። ዘርን መሠረት ባደረገ ጥላቻ የሌላ ክልል ተወላጆችን በቀጥታና በተዘዋዋሪ መንገድ ማጥቃት፣ ኢንቨስትመንትን ማደናቀፍ እጅግ አደገኛ ውጤት ያለው ምልክት ነውና የፌዴራልና የክልል መንግሥታት ጉዳዩን ከማንኛውም አጀንዳ በላይ ሊይዙትና በፍጥነትም ተገቢውን እርምጃ ሊወስዱበት የሚገባ ነው።

እንዲህ ዓይነቱ የፖለቲከኞችና የአንዳንድ ደካማ ካድሬዎች እርምጃ እንደከዚህ ቀደሙ እየተለባበሰ፣ በተለያዩ ፍረጃዎች እየታጀበ የሚሄድ ከሆነ ወይንም የዘር ጥቃቱ በአስተዳደር አካላት ጭምር የሚታገዝ ከሆነ ስለኢትዮጵያዊነት፣ ስለአንድነት መዘመር ሕዝብን በከንቱ መደለል ይሆናል።

ስለዚህም የክልሎቹ መንግስታት በዚህ ጉዳይ ላይ ግልጽ አቋማቸውን ለሕዝብ እንዲገልጹ፣ የተፈናቀሉ ዜጎችን ወደነበሩበት እንዲመለሱና ሠላማቸው እንዲረጋገጥ መርዳት፣ እንደአስፈላጊነቱ ተገቢውን ካሳ መስጠት ይገባል፡፡ አጥፊ አመራሮችን ለይቶ ለሕግ ማቅረብም በቀጣይ መሰል ጥፋት በእንዝላልነት እንዳይፈፀም ጥብቅ መልዕክት ይኖረዋል።¾

 

ጠቅላይ ሚኒስትር ዶክተር አብይ አሕመድ ከአንድ ወር በፊት በበዓለ ሲመታቸው ላይ ባደረጉት ንግግር ለተቀናቃኝ ሀይሎች የአብረን እንስራ ግብዣ ማቅረባቸው የሚታወስ ነው።

ለዚሁ ግብዣ አዎንታዊ ምላሽ በመስጠት የኦሮሞ ዴሞክራቲክ ግንባር (ኦዴግ) ግንባር ቀደም ሆኗል። በዚህም መሠረት መንግስት ለኦሮሞ ዴሞክራቲክ ግንባር ጋር ድርድር መጀመሩን በይፋ ሰሞኑን ገልጿል።

የመንግስት ኮሙዩኒኬሽን ጉዳዮች ጽህፈት ቤት እንደገለጸው የአገሪቱን ህገ መንግስት ተቀብለው በሰላማዊ መንገድ ከሚታገሉ የፖለቲካ ፓርቲዎች ጋር ለመደራደር ዝግጁ መሆኑን መንግሥት በገለጸው መሠረት፤ ለተፎካካሪ የፖለቲካ ፓርቲዎች የሰላም ጥሪ ማስተላለፉን አስታውሷል።

በዚህም መሠረት መቀመጫውን ከሃገር ውጭ ካደረገውና የኦሮሞ ዴሞክራቲክ ግንባር (ኦዴግ) ተብሎ ከሚጠራው ድርጅት ጋር ድርድር አድርገዋል ብሏል መግለጫው።

ድርድሩ ይሳካም፣ አይሳካም መንግስት ለዘላቂ ሰላም የወሰደው እርምጃ ይበል የሚያሰኝ ነው።

ሌሎችም ተቀናቃኝ ኃይሎች የትጥቅ ትግል ያወጁት ጭምር ከመንግሥት ጋር በመነጋገርና በመደራደር በሠላማዊ መንገድ ለመታገል ቢሞክሩ አትራፊ ይሆናሉ።

መንግሥትም የፓለቲካ ምህዳሩን በማስፋት ረገድ ለህዝብ የገባውን ቃል ሊተገብር ይገባል።

Page 1 of 16

ድርጅትዎ ያስተዋውቁ!

  • Advvrrt4.jpg

እዚህ ያስተዋውቁ!

  • Aaddvrrt5.jpg
  • adverts4.jpg
  • Advertt1.jpg
  • Advertt2.jpg
  • Advrrtt.jpg
  • Advverttt.jpg
  • Advvrt1.jpg
  • Advvrt2.jpg

 

Advvrrt4

 

 

 

 

Who's Online

We have 1160 guests and no members online

Sendek Newspaper

Bole sub city behind Atlas hotel

Contact us