የአረንጓዴ ዞን ግንባታ በአቃቂ ወንዝ ዳርቻ

Thursday, 16 October 2014 14:55

      ይህ ጽሑፍ ፎረም ፎር ኢንቫይሮመንት ከሌሎች ስድስት መያዶች እና ከአካባቢና ደን ሚኒስቴር ጋር በመተባበር የቀረበ ነው፡፡     



ጥቂት እፍታ - ስለ “አቃቂ የአረንጓዴ
ዳርቻ” ግንባታ!
    

 

      በአቃቂ ወንዝ ተፋሰስ የሚተገበረው “ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የአረንጓዴ ዞን ግንባታ” ፕሮግራም በዘላቂ ልማት መካነ ጥናት አስተባባሪነት በሰባት መንግስታዊ ያልሆኑ ድርጅቶች ድጋፍ ከአካባቢና ደን ሚኒስቴር ጋር በመተባበር እየተተገበረ የሚገኝ ፕሮጀክት ነው።
     ፕሮጀክቱ በቦሌ፣ በአቃቂ ቃሊቲ፣ በኮልፌ ቀራኒዮ እና በንፋስ ስልክ ክፍለ ከተሞች በከተማ ግብርና በተለይም በጓሮ አትክልት ማምረት በተሰማሩ ማህበራት ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የአረንጓዴ ዞን ግንባታን ለመፍጠር እንዲቻል በማለም የተጀመረ ሲሆን ኢትዮጵያ እንደ አውሮፓውያን አቆጣጠር በ2025 መካከለኛ ገቢ ካላቸው አገራት ተርታ ለመሰለፍ በምታደርገው ጉዞ የአረንጓዴ ልማትን በማሳደግ ተጨባጭ ለውጥ የሚያመጣ ተግባር ለመፈፀም ግብ አስቀምጧል።
    ፕሮጀክቱ ልምዶችን ለመቀመርና ለማስፋፋት የተለያዩ ድጋችንና ስልጠናዎችን ለማህበራቱ አባላት ይሰጣል። የተጎዱ አካባቢዎች አገግመው የገቢ ምንጭ የሚሆኑበትን ብሎም ተሞክሮዎች እንዲስፋፉ ለማህበራቱ ድጋና ክትትል የሚያደርጉ ባለሙያዎችን ያሰልጥናል፤ አደረጃጀቶችንና አሰራሮችንም ያስተዋውቃል።
    ለዚህ ፕሮጀክት ስኬትም ISD, APAP, FfE, OSD, PAN-ETHIOPIA, TKM እና MEF በዘላቂ ልማት መካነ ጥናት አስተባባሪነት ድጋፍና ትብብር ያደርጋሉ።

 


 

 

******     *********      *********

 

 

 

     አቶ መንገሻ ዳኜ በዘላቂ ልማት መካነ ጥናት ባልደረባና “ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የአረንጓዴ ዞን ግንባታ በአቃቂ ወንዝ ዳርቻ” ሲኒየር ኮሙዩኒቲ ፋሲሊቴተር ናቸው። በፕሮጀክቱ ጅማሮ፣ ዓላማ፣ አተገባበርና ወቅታዊ ሁኔታ ዙሪያ አነጋረናቸዋል።

 

     ለፕሮጀክቱ በመነሻነት የተያዘው ዓላማ ምንድን ነው?
    ለአጀማመሩ መነሻው በኢትዮጵያ የተጀመረው የአረንጓዴ ኢኮኖሚ ግንባታ ነው። ኢትዮጵያ በ2025 መካከለኛ ገቢ ካላቸው አገራት ተርታ ለመሰለፍ ስታቅድ ኢኮኖሚውን ከበካይ ጋዝ ልቀት በፀዳ መልኩ ለመተግበር ራዕይ አስቀምጣ እየተንቀሳቀሰች ነው። ከ2011 ጀምሮም ተግባራዊ እየተደረገ ይገኛል። በዚህ ዓላማ መሰረትም የሙቀት አማቂ ጋዞችን ልቀት በመቀነስ ያሰብንበት እንደርሳለን ተብሎ በተቀመጠው ግብ መሰረት ይህንን ፖሊሲ ተከትሎ ከ26 በላይ ፕሮጀክቶች እየተተገበሩ ይገኛሉ። ይህ ‹‹ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የአረንጓዴ ዞን ግንባታ በአቃቂ ወንዝ ዳርቻ›› ፕሮጀክትም አንዱ የሙከራ ፕሮጀክት ነው። ለ15 ወራት የሚቆይ ፕሮጀክት ነው።

 


     ከፕሮጀክቱ ምን ውጤት ይጠበቃል፤ እስካሁን የተሰሩ ስራዎችስ ምን ምን ናቸው?
     የሙቀት አማቂ ጋዞችን በመቀነስ ለአየር ንብረት ለውጥ የማይበገር የአረንጓዴ ዞን ግንባታ ፕሮጀክት አምስት ያህል ውጤቶች እንዲያመጣ ታስቦ እየተተገበረ ነው። የመጀመሪያው ወደ 20 ለሚጠጉና በስራ ላይ ላሉ በአቃቂ ወንዝ ዙሪያ የጓሮ አትክልት በማልማት ስራ ላይ የተሰማሩ ኢንተርፕራይዞችን አሰራር ማሻሻልና መቀየር ነው። ሁለተኛው ውጤት ይህ ፕሮጀክት በሚተገበርበት ወቅት ድጋፍና ክትትል የሚያደርጉ የህብረተሰብ ክፍሎችንና የመንግስት አካላት ተውጣጥተው የተቋቋሙ ሁለት ኮሚቴዎች አሉ። የማስተባበርና የማቀናጀት ስራ የሚሰሩና የእነዚህን ኮሚቴዎች አቅም አጎልብተን የተጠናከረ ድጋፍና ክትትል እንዲያደርጉ ማብቃት ነው። እነዚህ ኮሚቴዎች እያንዳንዳቸው 15 አባላት አሏቸው። በሶስተኛነት የተቀመጠው ግብ ላይ ሶስት ንዑሳን ግቦች አሉ። አንደኛው የደረቅ ቆሻሻ አወጋገድና አያያዝ የተሸሻለ እንዲሆን ማስቻል፤ ሁለተኛው የፍሳሽ ቆሻሻ አያያዝና አወጋገድ እንዲሻሻል ማስቻል እና ሶስተኛው ሀይል ቆጣቢ ምድጃዎችን ማዳረስ ናቸው። እስካሁን ከ80 በላይ ለሚሆኑ ገቢያቸው አነስተኛ ለሆኑ ቤተሰቦች ምርጥ ማገዶ ቆጣቢ ምድጃዎችን አድለናል። ሌላውና በአራተኛነት የሚጠበቅ ውጤት በአቃቂ ወንዝ ዳርቻ የተጎዱ ቦታዎችን እንዲያገግሙ በማስቻል በእነዚህ ቦታዎች እየሰሩ ላሉ ጥቃቅን ኢንተርፕራይዞች እንዲጠቀሙባቸው ማድረግ ነው። የመጨረሻውና አምስተኛው ውጤት ልምዶችንና ተሞክሮዎችን ማስፋፋትና ማዳረስ ነው። ለዚህ ይረዳ ዘንድም ስትራቴጅ ተቀርፆ እየተሰራበት ይገኛል። በየሶስት ወሩ ዜና መፅሄት እየታተመ ነው። በየሶስት ወሩም የሬዲዮ ፕሮግራም እየተዘጋጀ ይገኛል። በጓሮ አትክልት አልሚዎች መካከል የልምድ ልውውጥ እንዲካሄድም ተደርጓል። ህብረሰተብ አሳታፊ ውይይቶችና ግምገማዎችም ተካሂደዋል።

 


     እስካሁን ያለው አፈፃፀም ምን ይመስላል?
     የአየር ንብረት ለውጥ ላይ የሚሰራ ስራ ውጤት በአንዴ ተጨባጭ ለውጥ የሚታይበት አይደለም። ጊዜ ይፈልጋል። ነገር ግን በአቃቂ ወንዝ ተፋሰስ ዙሪያ የሚሰሩት የጓሮ አትክልት አልሚ ማህበራትና ኢንተርፕራይዞች ምንም ግንዛቤ በጉዳዩ ላይ አልነበራቸውም። አሁን ግን በሰጠናቸው ስልጠና መሻሻል አሳይተዋል። እስካሁን ከእያንዳንዱ ማህበር ለተውጣጡ 10 አባላት በድምሩ ለ200 ሰዎች ስልጠና ሰጥተናል። በዚህም የአየር ንብረት ለውጥን አስመልክቶ ግንዛቤ አግኝተዋል ብለን እናምናለን። ከልማዳዊ አመራረት ተላቀው ዘመናዊ አሰራር የተከተሉትም ብዙዎች ናቸው። ማዳበሪያ ገዝተው ይጠቀሙ የነበሩ አሁን ኮምፖስት ወይም የተፈጥሮ ማዳበሪያ አዘጋጅተው መጠቀም ጀምረዋል። ፀረ ተባይና ፀረ አረም ኬሚካሎችን መጠቀም አቁመዋል። በአቃቂ ወንዝ ዳርቻ ችግኞችን ተክለው ከጎርፍ መጥለቅለቅና ከአፈር መሸርሸር ለመታደግ ጥረት እያደረጉም ነው። ይሁንና ለውጡ የበለጠ የሚጎለብት ሊሆን ይገባል። በምናየው መሻሻል ግን አፈፃፀሙ ጥሩ ነው ማለት ይቻላል። 

 


     ተዟዙረን ያነጋገርናቸው ማህበራት የመሸጫ ቦታ፣ የግብዓት አቅርቦት፣ የባለሙያ ድጋፍና ክትትል እና ሌሎች ተያያዥ ችግሮችን ያነሳሉ። ይህ ስልጠናው ያመጣውን ለውጥ በዘላቂነት እንዳይተገበር እንቅፋት አይሆንም?
     በዚህ ፕሮጀክት የሚሰሩ ስራዎች ብዙ ናቸው። ከስልጠናዎች በተጓዳኝ የሚደረጉ ድጋፎች አሉ። ሰልጠናዎችም በአረንጓዴ አመራረት፣ በገንዘብ አያያዝ፣ በገበያ ትስስርና ስለ አስተዳደርም ያተኮረ ስልጠና ነው የተሰጣቸው። ሌሎች የሚደረጉ ድጋፎችን ስናይ ደግሞ ለኢንተርፕራይዞች ጊዜያዊ ግንባታ ለማከናወን ከሚመለከታቸው አካላት ጋር እየተነጋገርን ነው። በቅርቡ የቆርቆሮ ሱቆች ተሰርተውላቸው የመሸጫም የመሰብሰቢያ ቢሮም አድርገው ይገለገሉባቸዋል። የምርጥ ዘር አቅርቦትም እናከናውናለን። የመስሪያ መሳሪያዎች እና የስራ አልባሳት ድጋፍም ይደረግላቸዋል። የቢዝነስ ፕላን እንዲያቀርቡ በማድረግም ለእያንዳንዱ ኢንተርፕራይዝ የ30 ሺህ ብር ድጋፍ ይደረጋል። እነዚህ ድጋፎች ለሁሉም ተራ በተራ የሚደረጉ ይሆናል። በተለይ ከገበያ ትስስር ጋር ያለውን ችግር ትኩረት ሰጥተን እየሰራንበት ነው። ፕሮጀክቱ ባቀፋቸው የኮልፌ ቀራኒዮ፣ ቦሌ፣ ንፋስ ስልክ ላፍቶና አቃቂ ቃሊቲ ክፍለ ከተማዎች ቢያንስ ለሁሉም ኢንተርፕራይዞች በአማካይ በሚገኝ ቦታ ሁለት የጓሮ አትክልት መሸጫ ሱቅ ለመገንባት ከሚመለከታቸው አካላት ጋር እንሰራለን።

 

     እስካሁን ባለው አፈፃፀም ያጋጠሙ ችግሮች ምንድን ናቸው?
     እስካሁን ባለው አፈፃፀም ከተለያዩ ከሚመለከታው የመንግስት ቢሮዎች ጋር ተባብረን በመስራታችን የተጋነነ ችግር አላጋጠመንም። ጥሩ በሚባል አፈፃፀም ላይ ነው ያለው። ግን በችግር ደረጃ የምናነሳው በአቃቂ ተፋሰስ ካሉ ቦታዎች እንዲያገግሙ ሆነው ለጥቅም ይውሉ ዘንድ በአካባቢው ላሉ ኢንተርፕራይዞች ለማስረከብ ያስቀመጥነውን እቅድ ለማሳካት ከመሬት ጋር የተያያዘው አሰራር አልተቃለለንም። ይህም በቅርቡ ተፈትቶ በቀሪ የፕሮጀክቱ መፈፀሚያ ጊዜ እንደምናሳካው አምናለሁ።

 

     የአየር ንብረት ለውጥ የረጅም ጊዜ ውጤት በመሆኑ የፕሮጀክቱ ዘላቂነት እስከምን ድረስ ይሆናል?
     የዚህ ፕሮጀክት የአሁን ዕቅዱ የ15 ወር ነው። ይህ ማለት ግን ስራ ይቆማል ማለት አይደለም። ያቋቋምናቸው ሁለቱ የእስትሪንግ ኮሚቴዎች ድጋፍና ቁጥጥር እንዲያደርጉ አስፈላጊው ስልጠና ሁሉ እየተሰጣቸው ነው። አብዛኞቹ አባላት ከመንግሰት መዋቅር ጋር የተቆራኙ በመሆናቸው ዘላቂነቱ ላይ ስጋት አይኖረውም። ምክንያቱም እነዚህ ኮሚቴዎች ከስራዎቻቸው ጋር የተጣመረ ፕሮጀክት በመሆኑ የመንግስት ድጋፍና ክትትል በማይለየው መልኩ እንዲጠናቀቅ ታስቦ ነው የተጀመረው። ይህም ይሳካል ብለን እናምናለን።

 

ፎረም ፎር ኢንቫይሮመንት
ፖ.ሣ.ቁ 10386
አዲስ አበባ፣ ኢትዮጵያ
ስልክ 251-115-521-662/115-521-015
Fax! - 251-115 521 034
www.ffe-ethiopia.org
Email - This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

ይምረጡ
(0 ሰዎች መርጠዋል)
1110 ጊዜ ተነበዋል

Sendek Newspaper

Bole sub city behind Atlas hotel

Contact us