You are here:መነሻ ገፅ»መልዕክቶች
መልዕክቶች

መልዕክቶች (279)

 

ከሰሞኑ አለም አቀፋዊ መነጋጋሪያ አጀንዳዎች መካከል አንደኛው በምዕራባዊ ለንደን የሚገኘው ባለ 24 ፎቅ ህንፃ በድንገት መጋየት ነው። ህንፃው በመቶዎች የሚቆጠሩ ሰዎች የሚኖሩበት ሲሆን በድንገት ከአራተኛ ፎቅ የተነሳው ቃጠሎ በአንድ ጊዜ በፍጥነት በመዛመት መላ ፎቁን አዳርሷል። በዚህም በርካቶች በጭስ በመታፈናቸው ራሳቸውን ማዳን ሳይችሉ ቀርተዋል። አንዳንዶችም በእሳት ከመጋየት ወድቆ መሞት ይሻላል በሚል ራሳቸውን ከሰማይ ጠቀሱ ፎቅ ሲወረውሩ ታይተዋል። ከአስከፊው የእሳት ቃጠሎ ለመትረፍ ብለው፤ ልጆቻቸውንም በመስኮት የወረወሩም ነበሩ።

 

የለንደን እሳት አደጋ መከላከያ ኃይል በአካባቢው በአፋጣኝ ቢደርስም የፎቁ እርዝመት እንደዚሁም የእሳቱ ፍጥነት የመከላከሉን ስራ አዳጋች አድርጎት ታይቷል። በአለማችን ከሚገኙት ታላላቅ ከተሞች መካከል አንዷ የሆነችው ለንደን ሰማይ ጠቀስ ፎቆቿ በእሳት ቢያያዙ እሳቱን የመቆጣጠር አቅሟ ብዙ ሊፈተሸ እንደሚገባው በግልፅ የታየበት አደጋ ነው።

 

ጉዳዩን ወደሀገራችን ስንመልስው ከህንፃ ግንባታ ጋር በተያያዘ በርካታ ችግሮች እንደሚታዩብን እሙን ነው። መዲናችንን አዲስ አበባ ጨምሮ በበርካታ ከተሞቻችን እየተገነቡ ያሉ ህንፃዎች የአደጋ ጊዜ መውጫ እንደዚሁም የእሳት መከላከያ መሳሪያ የላቸውም። የህንፃ ከፍታ እየጨመረ ሲሄድ አደጋ ሲከሰት የመቆጣጠር እድሉም እያነሰ እንደሚሄድ ስለሚታወቅ በዚያው መጠን የአደጋ መከላከያ ቴክኖሎጂዎችም በግንባታዎች ውስጥ እንዲካተቱ ይደረጋሉ። ከእነዚህም አደጋ መከላከያዎች ውስጥ አንደኛው የህንፃዎቹ የውስጥ ለውስጥ የግንባታ ግብዓቶች በተወሰነ ደረጃ እሳትን እንዲቋቋሙ ማድረግ ይጠቀሳል። ይህ በሚሆንበት ወቅት በአንድ የፎቅ ክፍል የሚነሳ እሳት ወደሌሎች የህንፃው ክፍሎች በቀላሉ እንዳይዛመት ያደርጋል። ይህ ብቻ ሳይሆን የእሳት ማጥፊያ ከሚካሎችን የያዙ ሲሊንደሮችም በበቂ ሁኔታ በየህንፃው ወለል ላይ እንዲኖሩ አስገዳጅ ሁኔታን ማስቀመጥ ብቻ ሳይሆን ሰዎች ድንገተኛ አደጋ ቢከሰት እንዴት እነዚህን መሳሪያዎች መጠቀም እንደሚችሉ ስልጠናዎችን መስጠትም ያስፈልጋል።

 

 በሀገሪቱ ያሉ የእሳት አደጋ መከላለከያ ተቋማትም ቢሆኑ ከለንደኑ አደጋ ብዙ መማር አለባቸው። የአዲስ አበባን ተጨባጭ ሁኔታ ስንወስድ ከተማዋ በፍጥነት እየሰፋች ቢሆንም የእሳት አደጋዎቹ መከላከያዎቹ ማዕከላት ግን ዛሬም እዛው  ቀድሞ በነበሩበት ቦታ ተወስነው  የቀሩ ናቸው። በከተማዋ በቂና አማራጭ መንገድ በሌሌበት ሁኔታ እንደዚሁም በተለይ በሥራ መውጫና መግቢያ ሰዓት የትራፊክ መጨናነቁ ፈፅሞ እየከፋ እየሄደ እንደሆነ እየታወቀ የእሳት አደጋ መከላከያ ተቋማት ራሳቸውን ለህዝብ ተደራሽ ከማድረግ ይልቅ እዛው ቀድሞ በነበሩበት ይዞታ ተወስነው መቀመጣቸው የጉዳዩን አሳሳቢነት ያሳያል።

 

 ዛሬ አብዛኞቹ የጋራ መኖሪያ ቤቶች የሚገኙት ከከተማው ማዕከል ወጣ ብለው ነው። ይህ ብቻ ሳይሆን የጋራ መኖሪያ ቤቶቹ እሳትን ጨምሮ ምንም አይነት የአደጋ መከላከያን ያልያዙ እንደዚሁም የአደጋ ጊዜ መውጫን እንኳን እንዲያካትቱ ያልተደረጉ ናቸው። የጋራ መኖሪያ ቤቶች መሆናቸው እየታወቀ አንድ ችግር ቢከሰት የአደጋ ጊዜ ማንቂያ አካባቢያዊ ጥሪ እንዲያካትቱ ያልተደረጉ ናቸው። እነዚህ ሁሉ ሁኔታዎች ሲፈተሹ በሀገራችን እየታየ ካለው የህንፃ ግንባታ አኳያ፤ ከዚያው ጋር ተያይዞ ሊከሰት የሚችለውን አደጋ ፈፅሞ ያላገናዘበ መሆኑን በሚገባ እንረዳለን። ችግሩ በዚህ ብቻ የሚቆም አይደለም። የአዲስ አበባ ህንፃዎች እርስ በእርስ ተዛዝለው የቆሙ ናቸው። በመዲናዋ በመካከላቸው ምንም አይነት መፈናፈኛ ቦታ የሌላቸው ህንፃዎች በርካቶች ናቸው። እነዚህ ህንፃዎች በአንዱ ላይ አደጋ ቢከሰት  አደጋው ለሌላውም ህንፃ እንደሚተርፍ በግልፅ የሚያሳዩ ናቸው።

 እሳት አደጋ መከላከያ የከተማው ዳርቻ አደጋ ቢከሰት ፈጥኖ ደርሶ አደጋውን መከላከል ይቅርና እዚያው አፍንጫው ስር በርካታ አደጋዎች ሲከሰቱ ፈጥኖ አደጋውን የመቆጣጠር አቅሙ ደካማ መሆኑን ከዚህ ቀደም ባጋጠመው በጣይቱ ሆቴል አደጋ ላይ በሚገባ ታይቷል። ሌሎችንም እንደዚሁ አንድ ሁለት ብሎ መዘርዘር ይቻላል። ባጭሩ በተለይ ከአዲስ አበባ ከተማ መስፋት እንደዚሁም የሰማይ ጠቀስ ህንፃዎች መበራከት ጋር በተያያዘ አደጋ ቢከሰት አደጋውን እንዴት በቀላሉ መቆጣጠር ይቻላል? የሚለው ጉዳይ ከወዲሁ እንዲታሰብበት የለንደኑ ህንፃ ቃጠሎ ለእኛ ለኢትዮጵያዊያን ትልቅ ትምህርት ሊሆን ይገባል። አዲስ አበባ አደጋ ደርሶባት ከምትማር አደጋ ከደረሰባቸው ብትማር መልካም ነው።

 

መልካሙ ፍስሃ ከቃሊቲ 

ዜጎች ያልተመረመረ ከብት አርደው ለምግብነት እንዳያውሉ እንደዚሁም ሥጋ ቤቶች በቄራ ውስጥ ያላለፈ ሥጋን ለህብረተሰቡ እንዳያቀርቡ ተደጋጋሚ ማሳሰቢያዎችን የምንሰማው በዓመት በአላት ሰሞን ነው። ነገር ግን ህገወጥ እርድን በተመለከተ በተለይ በአዲስ አበባ ያሉ ሥጋ ቤቶች ምን ያህሉ በቄራ ውስጥ ያለፈ ሥጋን ለህብረተሰቡ እያቀረቡ እንደሆነ ምንም አይነት ማረጋገጫ መንገድ የለም።

 

አዲስ አበባ ቄራዎች ድርጅት ለእርድ አገልግሎት የሚጠይቀው የአገልግሎት ክፍያ አነስተኛ ቢሆንም ከተማዋ እየሰፋች ከሄዷ ጋር በተያያዘ በብቸኝነት የሚሰጠው አገልግሎት ካለው ፍላጎት ጋር የሚመጣጠን አይደለም። ይህ ብቻ ሳይሆን ቄራው አሁን ካለው ዘመናዊ የቄራ አደረጃት አንፃር ሲታይም ብዙ መሻሻል ያለባቸው ነገሮች እንዳሉ የሚያሳዩ ጉዳዮች አሉ። ሽታን መቆጣጠር፣ ተረፈ ምርት ወደተለያዩ ምርቶች በመቀየር ተጨማሪ ገቢን ማግኘት፣ ከእርድ ባሻገር በተመጣጣኝ ዋጋ በርካታ ተዛማጅ አገልግሎቶችን ለህብረተሰቡ መስጠት ብሎም ቄራው ለሚያዋስናቸው የህብረተሰብ ክፍሎች ማህበራዊ አገልግሎት የመስጠት ግዴታ አለበት።

 

የአዲስ አበባ ጤና ቢሮም ቢሆን የሀብረተሰቡን ጤና የመጠበቅ ህጋዊ ግዴታውን ለመወጣት በተለይ ለምግብነት በሚቀርቡ የሥጋ ምርቶች ላይ የራሱን ክትትል ማድረግ መቻል አለበት። አንድ በሬ ቄራ አሳርደው ሶስትና አራት በሬ በህገወጥ መንገድ የሚያሳርዱ የስጋ ቤት ባለቤቶች እንዳሉ መታወቅ አለበት። የአዲስ አበባ ቄራዎች ድርጅት የአንድን ሉካንዳ ቤት የእርድ ቁጥር ለግብር ከፋዩ አካል ያስተላለፋል የሚል አስተሳሰብ ያላቸው አንዳንድ ሰዎች በተለይ የዕርድ መጠናቸውን አሳንሰው ለመግለፅ ሲሉ የቄራ እርድን ብዙም አይፈልጉትም።

 

 ቀላል የማይባሉት የስጋ ቤት ባለቤቶች በቄራ ውስጥ ያለፈው የእርድ መጠናቸውና ለህብረተሰቡ የሚያቀርቡት የስጋ መጠን የማይመጣጠን በመሆኑ በሚፈጠረው የመረጃ መፋለስ በሚመለከተው የመንግስት አካል ተጠያቂ እንዳይሆኑ በመስጋት ለሸማቹ ህብረተሰብ የሽያጭ ደረሰኝ መስጠትን አይፈልጉም። በመሆኑም በሥጋ ቤቶች ጉዳይ ከሥጋው ምርት ጀምሮ እስከ ሚዛን ብሎም እስከ ደረሰኝ አሰጣጥና መስተንግዶ ድረስ ብዙ መፈተሽ ያለባቸው ጉዳዮች ያሉ መሆኑን ማሳሰብ እፈልጋለሁ።

 

ሰማሃኝ ይርጉ ከጎተራ

 

አዲስ አበባ በአፍሪካ መዲናነት ይቅርና እንደ ኢትዮጵያ ዋና ከተማነት ብዙ የሚጎድሏት ጉዳዮች አሉ። የጎደለውን ነገር እንዲህና እንዲያ ብሎ መዘርዘሩ አድካሚም አሰልቺም ነው። ሆኖም የከተማዋን የመንገድ መብራት በተመለከተ ግን ጥቂት ማለት ወደድኩ። ከተማዋ የተዘረጋላትን ዋና ዋና እና የውስጥ መንገድ ያህል በቂ የመንገድ መብራት አላት ማለት አይቻልም።

 

ያሉትም ቢሆኑ አብዛኞቹ የሚሰሩ አይደሉም። በተሽከርካሪ ግጭት ከጥቅም ውጪ የሆኑ የመብራት ፖሎች ክትትል ተደርጎባቸው ሲጠገኑ አይታዩም። አምፖሎቻቸው ሲቃጠል በክትትል ሲለወጡም አይታዩም። በተለይ የከተማዋ መንገድ ዳሮች በየጊዜው ቁፋሮና ጉድጓድ የማያጣቸው በመሆኑ በዚያም ላይ የመንገድ ላይ መብራቶች በሚገባ በማይሰሩበት ሁኔታ ምን ያህል የከፋ አደጋ በዜጎች ላይ እየደረሰ እንዳለ መገመት አያስቸግርም።

 

ይህ ብቻ ሳይሆን የምሽት የተሽከርካሪን አደጋ ለመቀነስ ብሎም የከተማዋን ውበት ለመጠበቅ የመንገድ ላይ መብራት የግድ ነው። አሁን ባለው ተጨባጭ ሁኔታ ግን የመዲናዋ የመንገድ ላይ መብራቶች በስራ ላይ አይደሉም። አዳዲስ መንገዶች ሳይቀሩ የመብራት ፖሎቻቸው ተገትረው የቀሩ ናቸው። ይህ ጉዳይ የሚመለከተው አካል መፍትሄ ቢሰጠው መልካም ነው።

 

                                         ተካ ዋቆ - ከቃሊቲ¾


የአዲስ አበባ መንገዶች ባለስልጣን፣ ኢትዮቴሌኮምና ሌሎች መሰል ተቋማት በጋራ ባለመስራታቸው አንዱ የሰራውን ሌላው እያፈረሰ የሀገሪቱን የሚካሄደውን ልማት የዜሮ ድምር ውጤት ማድረጋቸውን ቀጥለውበታል። አንዱ የመንግስት ድርጅት ለማልማት ሲነሳ በሌላው የተሰራውን እያጠፋ የሀገሪቱን ልማት ባለበት እንዲረግጥ የሚያደርጉት እነዚህ ተቋማት በተደጋጋሚ የሚነሳባቸውን የህዝብ ቅሬታ ታሳቢ ያደረጉ መሆናቸውን በመግለፅ በጋራ የሚሰሩ መሆኑን በአደባባይ ሲምሉና ዚገዘቱ ሰምተናል አይተናልም።


አንድ መንገድ ሲገነባ ወይም ሲታደስ ሌሎች መሰረተ ልማቶችንም ታሳቢ በማድረግ ሚገነባ መሆኑም በተደጋጋሚ ሲገለፅ ቆይቷል። እነዚህ ቃሎች በህዝብ ፊት ከተገቡ ቆየት ቢሉም ይሁንና ዛሬም ድረስ የሚታየው ያው ተጥቦ ጭቃ የሆነ ሥራ ነው። ከወራት በፊት በአዲስ አበባ ሰፊ ስራን የጀመረው ኢትዮቴሌኮም የአዲስ አበባ ከተማ የእግረኛ መንገዶችን በሰፊው ያርሳቸው ጀምሯል። ከተገቢው ተግባር ውጪ ለበርካታ ህገ ወጥ ተግባራት የሚያገለግሉት የአዲስ አበባ እግረኛ መንገዶች ከጥቂት ወራት ጀምሮ ደግሞ ኢትዮቴሌኮም በሰፊው ያርሳቸው ጀምሯል።


ኢትዮቴሌኮምም ሆነ የኢትዮጵያ ኤሌክትሪክ ኃይል እግረኛ መንገድን አንድ ጊዜ ቆፍረው አስፈላጊ ነው የሚሉትን መሰረተ ልማት ቀብረው ሲያበቁ አይታዩም። ያንኑ የቆፈሩትን እግረኛ መንገድ እየደጋገሙ ሲቆፍሩ ይታያል። የመንገድ ማሻሻያ ሲደረግ ደግሞ የቴሌኮም እና የመብራት መሰረተ ልማቶች ያለምንም ይቃርታ ተነቃቅለው ይጣላሉ። የውሃ መስመሮች እዚህና እዚያ ፈንድተው ከፍተኛ ውሃ ለብክነት ይዳረጋል። እነዚህ ሁሉ ልማቶችና ጥፋቶች በተመደበ የሀገር በጀት የሚከወኑና አንዳንዶቹም በብድር ገንዘብ የተከወኑ ልማቶች መሆናቸው ሲታሰብ ጉዳቱን እጥፍ ድርብ ያደርገዋል። መሰረተ ልማቶች በግለሰብ ድረጃ ጥፋት ሲደርስባቸው የሚከተለው ህጋዊ ቅጣት ቀላል እንዳልሆነ ሁሉም የሚያውቀው።


ሆኖም ልማትን በቅንጅት ባለመስራት የአንዱ ልማት የሌላው ጥፋት ሲሆን ግን በተጠያቂነት መስመር ሀላፊነተቱን የሚወስድ አካል አይታይም። የግለሰብ ተቋማት መሪዎች ጥፋት በድርጅት ስም ተሸፍኖ መቀጠል የለበትም። በልማቱ የላባቸውን የሚያገኙ፣ ብሎም የሚሾሙና የሚሸለሙ እንዳሉ ሁሉ በጥፋታቸውም ሊጠየቁ የሚገባቸው የተቋም መሪዎች ሊኖሩ ይገባል። የዚህን ጊዜ ከተጠያቂነት መንፈስ በሚመነጭ አሰራር ገንቢና አፍራሽ ሆነው የሚታዩት እነዚህ የአንድ አላማ ሰልፈኛ መንግስታዊ ተቋማት ሳይወዱ ይቀናጃሉ። ተቋማዊ ሀላፊነትን ወደ ግለሰብ ተጠያቂነት ማውረድ ካልተቻለ የዚች ሀገር ልማት በሄዱበት መመለስ ሆኖ ይቀጥላል።


ጊዜው ዳግም ከጉርድ ሾላ 

 

በአዲስ አበባ በርካታ ወንዞች ይገኛሉ። ሆኖም ሁሉም በሚያስብል ደረጃ በከፍተኛ ብክለት ውስጥ ናቸው። ችግሩን ለመቅረፍ አስረኛው የአዲስ አበባ ማስተር ፕላን ለወንዝ ዳርቻዎች ልማትና ፅዳት ከፍተኛ ትኩረት የሚሰጥ መሆኑ ተመልክቶ ነበር። አሁን የአዲስ አበባ ወንዞች የገጠማቸው ችግር ከኢንዱስትሪ ዝቃጭና ፍሳሽ ችግር እንደዚሁም ከሽንት ቤት እና ከከተማዋ የቤት ውስጥ ቆሻሻ ማስወገጃነት ባሻገር የለፈ ሆኖ ይታያል። ይሄኛው ፈተና አዲስ ክስተት በመሆኑ በከተማው መስተዳደር በኩል በችግርነት ሲነሳ አይታይም።

 

የአዲስ አበባ ወንዞች በአሁኑ ሰዓት የገጠማቸው ችግር የአፈር መድፊያ መሆናቸው ነው። በከተማዋ ባለው ከፍተኛ የኮንስትራክሽን እንቅስቃሴ ጋር በተያያዘ ለግንባታ ከሚቆፈሩ አካባቢዎች የሚወገደው አፈር በበርካታ ገልባጭ ተሽከርካሪዎች እየተጫነ በወንዞቹ ላይ ሲደፋ ይታያል።

 

 ይህ አዲስ ክስተት በስፋት የሚታየው በከተማዋ ዳርቻ በሚገኙ ወንዞች ላይ ሲሆን ወንዞቹም ሙሉ በሙሉ በአፈር እየተሞሉ ይገኛሉ። ይህ ችግር የወንዞቹን ህልውና የሚያጠፋ ከመሆኑም ባሻገር ከተለያየ አቅጣጫ የሚፈሰው ውሃ ከወንዝ ውጪ አቅጣጫ ቀይሮ በሂደት መጥለቅለቅ እንዲፈጠር የሚያደርግ ይሆናል።

 

ይህ ብቻ ሳይሆን የአፈር ተፈጥሮ ንጥረ ነገሮችም በጎርፍ እየተጠረጉ እንዲሄዱ የሚያደርግ በመሆኑ ይህ ጉዳይ በአፋጣኝ ሊታሰብበት ይገባል። ከዚሁ ጋር በተያያዘ በኮንስትራክሽን ቁፋሮ የሚወገድ አፈር በአካባቢ ላይ አሉታዊ ተፅዕኖን በማያሳድር ሁኔታ በምን መልኩ መወገድ እንዳለበት ግልፅ የሆነ አሰራር ቢኖር መልካም ነው።

 

ካሳ ሀሰን ከአቃቂ

የአዲስ አበባ ቀላል ባቡር የመጨረሻ የግንባታ ዲዛይን ይፋ በሆነበት ወቅት ባቡሩ የሚያልፍባቸው አካባቢዎች እና በተፈጥሮ ዕፅዋት የተዋቡ መሆኑን ያሳያል። በተለይ የባቡሩን የመጨረሻ ወደ ስራ መግባት የሚያሳየው የአንሜሽን ፊልም ከተማዋ ባቡሩ በሚያልፍባቸው አካባቢዎች በሙሉ በአረንጓዴ አትክልቶችና ሳር የምትዋብ መሆኗን ያሳያል።

 

ዛሬ ባቡሩ ተመርቆ ወደ ስራ ከገባ እነሆ ሁለተኛ ዓመቱን ሲደፍን በመቃረብ ላይ ይገኛል። ይሁንና ዛሬ እነዚያ በዲዛይኑ ላይ የተመለከቱት አረንጓዴ አትክልቶች የሉም። ባቡሩ ድልድዮቹ የሚገኙት ክፍት ቦታዎች ሙሉ በሙሉ የጎዳና ተዳዳሪዎች መኖሪያና የጎዳና ላይ ንግድ ማካሄጃ ሆነዋል። ለባቡሩ መሠረተ ልማት ከወጣው ከፍተኛ ገንዘብ አንፃር የባቡሩን መስመሮችና ዙሪያ ገባውን ማስዋብ ያን ያህል ይጠይቃል ተብሎ አይታሰብም።

 

መንግስት በራሱ ውጪ የባቡሩን ዙሪያ ገባ ውበት መጠበቅ ባይችል እንኳን ግለሰቦች ደረጃቸውን የጠበቁ ማስታወቂያዎችን እንዲተከሉ በማድረግ በምላሹ እነሱ አካባቢው የሚያስውቡበትና የሚንከባከቡበትን ስርዓት ሊፈጥር ይገባል። ከዚህም በተጨማሪ ባቡሩ ወደ ስራ ከገባ በኋላ ይጀመራል የተባለው የኤሌክትሮኒክስ ትኬቱስ ጉዳይ የት እንደገባ የምድር ባቡር ኮርፖሬሽኑ ኃላፊዎች ቢነግሩን መልካም ነው። አንድ ሰሞን የባቡሩ ኤሌክትሮኒክ ቲኬቶች ቻይና በህትመት ላይ መሆናቸውና ሩቅ በማይባል ጊዜ ውስጥም ሀገር ውስጥ ገብተው አገልግሎት የሚሰጡበት ሁኔታ እንደሚኖር ሲነገር የነበረ ቢሆንም በተግባር የታየ ውጤት ግን የለም። የኤሌክትሮኒክስ ትኬት በወረቀት ትኬት የሚታየውን መጭበርበር በከፍተኛ ደረጃ የሚቀንስ በመሆኑና የባቡሩንም አገልግሎት ዘመናዊነት የሚያላብስ በመሆኑ ወደ ስራ ቢገባ መልካም ነው እላለሁ።

 

                              ሸዋ ይርጉ - ከየካ አባዶ  

 

ከሰሞኑ መጣል የጀመረውን ዝናብ ተከትሎ፤ በሁሉም የአዲስ አበባ አካባቢዎች ማለት ይቻላል ጭቃና ጎርፍ መንቀሳቀሻ አሳጥቷል። በተለይም ከቅርብ ጊዜ ወዲህ የአዲስ አበባ መንገዶች ባለስልጣን ከመንገድ ዳር ድንበር ጥገና ጋር በተያያዘ የቆፈራቸው ጉድጓዶች በአግባቡ ካልተዘጉና ቱቦዎቹም በሚገባ ካልተቀበሩ መዘዛቸው አሁን ካለው በላይ የሰፋ ነውና ይታሰብበት። የአዲስ አበባ የፍሳሽ ቆሻሻ ማስወገጃዎች ነገር ከተነሳ በዓላትን ታኮ ለሚነሳው መጥፎ ሽታ ዝናቡ መልካም ቢሆንም በሚገባ ካልተዘጋጀንበት ግን የዝናቡ ውሃ ከቦይ ለቦይ አልፎ አስፓልት ለአስፓልት መምጣቱ ይቀጥላልና በሚገባ ይታሰብበት። ባለፉት ዓመታት ዝናብ በመጣ ቁጥር የገጠሙን ችግሮች አንዱ ምክንያት በውሃ ማፍሰሻ ቱቦዎች የተነሳ የጎርፍ ውሃ በመንገዶች ላይ በመውጣቱ ነው። ይህም ተሽከርካሪዎችንና እግረኞችን ከማስቸገሩም በላይ በብዙ ሚሊዮን ዶላር የሚገነቡ አስፋልቶችን ያለጊዜያቸው ለብልሽት ሲዳርጋቸው አይተናል። በመሆኑም ብልህ ቤቱን የሚገነባው በበጋ ነውና የሰሞኑን ዝናብ እንደማንቂያ ደወል ተጠቅሞ ቅድመ ጥንቃቄ ይደረግበት ስል መልዕክቴን አስተላልፋሁ።

                              አቶ ደጎል አበበ

                              ከገርጂ (በስልክ)

 

የአገሬ ሰው ሲተርት “ጉድ ሳይሰማ መስከረም አይጠባም” ይላል። ሰሞኑን የህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የመንግስት ልማት ድርጅቶች ቋሚ ኮሚቴ ያሰማን ግን “ለጉድም ጉድ አለው” ሲሉ ወዳጆቼ ተገርመዋል። እኔ ግን አልተገረምኩም። ምክንያቱም ይህ እንደሚሆን ቀደም ብዬም አውቀው ስለነበረ ነው። ቀጥታ ወደ ጉዳዬ ልግባ!!

 

የተንዳሆ ስኳር ፋብሪካ ከ1550 በላይ ለሆኑ ሰዎች በሌሉበት ደመወዝ እንደሚከፍል ስሰማ ቀድሞም ይህ ነገር ሊፈጠር እንደሚችል አውቅ ነበር። ፕሮጄክቱ በአምስት ዓመት ተገንብቶ እንዲጠናቀቅ 800 ሚሊዮን ብር ድሃዋ እናታችን ኢትዮጵያ መቀነቷን ፈታች። ነገር ግን ሰውየው “የእናት ጡት ነካሽ” እንዳሉት ግንባታው ገና ሳይጠናቀቅ አምስት ቢሊዮን ብር ወጪ ተደረገበት። ዱላ የበዛበት ሌባ “ምነው በእንቁላሌ በቀጣሽኝ” እንዳለው፤ መንግስት ፕሮጄክቱን እንዲገነባ አደራ የሰጠው የኢትዮጵያ ውኃ ስራዎች ኮንስትራክሽን ድርጅት ከአቅሙ በላይ ሆኖበት ሲዝረከረክ የታየው ገና ከጅምሩ ነበር።

 

እውነታው ይህ ሆኖ ሳለ በቸልታ የታለፈው ድርጅት ግን የልብ ልብ ተሰምቶት ያንን ያህል ጉዳት አደረሰ። ይህ አልበቃ ብሎም ከ1500 በላይ ሰራተኞች አንድ አካፋ አሸዋ ሳያፍሱ ደመወዛቸውን ግን ያሳፍሳቸው ነበር። ይህ የገንዘብ መጠን ደግሞ በወቅታዊ የፕሮጄክቱ ደመወዝ ብናስበው ከአንድ መቶ ሚሊዮን ብር በላይ ውሃ በልቶታል ማለት ነው። አገሪቱ ውስጥ የድሃ እናቶቻቸውን መቀነት አስፈትተው የተማሩ ወጣቶች “የስራ ያለህ” በሚሉባት አገር ይህ ገንዘብ ብቻውን ለስንቶቹ የስራ እድል ይፈጥር ነበር? ብሎ መጠየቅ ተገቢነት አለው። ግን መልሰ ሰጪ ካለ ነው ታዲያ!!

 

የተንዳሆ ጉድ ግን ይህ ብቻ አይደለም። የምጥ መጀመሪያው የእንግዴ ልጅ እንደሆነው ሁሉ የተንዳሆ ጉድም ገና ከዚህ በላይ እንደሚሆን ጥርጥር የለኝም። እኔ እስከማውቀው ድረስ “ዐይነ ስውር ጥበቃ” ደመወዝ ሲከፈለው አይቻለሁ። እንደዚህ አይነት ሊታሰቡ የማይችሉ ትንንሽ ስሀተቶችን ጨምሮ ለሰሚ ግራ የሚያጋቡ ጉዶች በተንዳሆ ፕሮጀክት ውስጥ ማየት የተለመደ ነው። ለጊዜው የተዳፈነ ቢመስልም ሳይውል ሳያድር ተጨማሪ ጉድ ከተንዳሆ መስማታችን አይቀርም ምክንያቱም የተንዳሆ እሳት እና የበርሃ ጭስ ታፍነው አይደበቁምና።

 

ነመራ ገለታ (ከሰመራ በስልክ የተሰጠ አስተያየት

 

 

የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ሰሞኑን አንደ አሳዛኝና አሰገራሚ ወሳኔ መወሰኑን በአገር ውስጥ ህተመቶችና ማህበራዊ ሚዲያዎች ተመልክቻለሁ። ይህም የባንኩ ውሳኔ በአገሪቱ እድገት ላይ የራሳቸውን አዎንታዊ ሚና የሚጫወቱትን የግል ባንኮች የሚያገልል ውሳኔው ሲሆን በዚህ ድርጊቱም እኔ እንደ አንድ ግብር ከፋይ ዜጋ በባንኩ ወሳኔ በጣም አዝኛለሁ።

 

የኢትዮጵያ መንግስተ ከዚህ ቀደምም አገሪቱ ውስጥ የሚከናወኑ የመንግስት ፕሮጀክት እና ማንኛውንም የመንግስት ገንዘብ (የኮንዶሚኒየም ቁጠባ፣ የመንግስት ሰራተኞች ደመወዝና የትላልቅ ፕሮጀክቶች ግንባታ ገንዘብ) በሙሉ በንግድ ባንክ በኩል እንዲያልፉ ማድረጉ ይታወሳል። ይህ የመንግስተ ወሳኔ በግል ባንኮች ላይ አጠቃላይ እንቅስቃሴ ያሳደረው አሉታዊ ተጽእኖ ከፍተኛ መሆኑ አያጠያይቅም። የአገሬ ሰው ሲተርት “የባሰ አለና አገርህን አትልቀቅ” ይላል። ከዚህ ቀደም መንግስት በግል የንግደ ባንኮች ላይ የሚያደርገው ማግለል ሳያንስ አሁን ደግሞ ይባስ ብሎ ሁሉም ባንኮች ያላቸውን ምንዛሬና ተቀማጭ ገንዘብ በመንግስታዊው ንግደ ባንክ በኩል እንዲያልፉ መወሰኑ ያሳዝናል። ይህም አንዱን ልጅ ሌላውን ደግሞ የእንጀራ ልጅ የሚያደርግ በመሆኑ ባንኩ ወሳኔውን ቢከለስ መልካም ነው እላለሁ።

 

የአገሪቱ የባንክ ህግ በሚፈቅደው መሰረት የተቋቋሙትና በርካታ የውጭ ምንዛሬ በሬሚታንሰ በኩል ለብሔራዊ ባንክ ገቢ ሲያደርጉ የቆዩ የግል ባንኮች አሁን በብሔራዊ ባንክ የተወሰነባቸው ውሳኔ ድሮውንም አዝጋሚ ከሆነው እድገታቸው ጨራሽ የሚገታ ነው።

 

የአገሪቱን የባንክ እንቅስቃሴ የሚቆጣጠረው ብሔራዊ ባንክ ከዚህ ቀደም በግል የንግድ ባንኮች ላይ የሚያቀርበው ወቀሳ “ለሸቀጥና ለግል ንብረት ለሚያፈሩ እንጂ ለማኑፋክቸሪንግና ለትልልቅ ፕሮጀክቶች አያበደሩም” እያለ ነበር። ነገር ግን እንደ ኃላፊነቱ ባንኮቹ በሂደት ለትልልቅ ፕሮጀክቶችና አምራች ኢንዱስትሪዎች አበዳሪነት እንዲሸጋገሩ የሚያደርግላቸው ድጋፍ መኖር ይገባው ነበር። “ጽድቁስ ቀርቶ በወጉ በኮነነኝ” እንዲሉ ብሔራዊ ባንክ ግን ይባስ ብሎ እንዲቀጭጩ ለማድረግ በእቅድ እየሰራ ይመስላል።

 

ይህ አንድ ወገንን ብቻ ተጠቃሚ የሚያደርግ አሰራር በንግድ ፉክክሩ ላይ የሚያሳድረው አሉታዊ ተጽእኖ እንዳለ ሆኖ በኢምፖርት ላይ በተንጠለጠለው የአገራችን ኢኮኖሚ ላይም የራሱን ጠባሳ ጥሎ የሚያልፍ ነው። ለዚህም ባንኩ ውሳኔውን እንዲከልስ ለሚመለከታቸው የመንግስት አካላት ጥያቄዬ በዚህ ጋዜጣ እንዲደርስልኝ በማለት በትህትና እጠይቃለሁ። 

ክብረዓብ ደሳለኝ (ከሜክሲኮ)¾

ማረሚያ

April 12, 2017

ማረሚያ

በሰንደቅ ጋዜጣ 12ኛ ዓመት ቁጥር 604 ላይ በወጣው የ “መዝናኛ” አምድ ስር “. . .  በጋምቤላ ክልል ጎባ ወረዳ. . . “ የሚለው “በቤንሻንጉል ጉምዝ ክልል በጉባ ወረዳ” ተብሎ እንዲነበብ ከይቅርታ ጋር እንጠይቃለን። 


Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 94

Warning: Illegal string offset 'active' in /home/sendekne/public_html/templates/leo_news/html/pagination.php on line 100
Page 1 of 20

Sendek Newspaper

Bole sub city behind Atlas hotel

Contact us